ridm@nrct.go.th   ระบบคลังข้อมูลงานวิจัยไทย   รายการโปรดที่คุณเลือกไว้

การบริหารจัดการอ่างเก็บน้ำแบบใช้เงื่อนไขหลายหลักเกณฑ์

หน่วยงาน สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย

รายละเอียด

ชื่อเรื่อง : การบริหารจัดการอ่างเก็บน้ำแบบใช้เงื่อนไขหลายหลักเกณฑ์
นักวิจัย : อนงค์ฤทธิ์ แข็งแรง
คำค้น : Analysis Hierarchy Process , Differential evolution algorithms , optimization technique , Reservoir rule curves , Water resources management participation , กระบวนการวิเคราะห์ตามลำดับชั้น , การมีส่วนร่วมในการจัดการน้ำ , วิธีการดิฟเฟอร์เรนเชียล เอฟโวลูชั่น , เทคนิคการหาค่าเหมาะสมสูงสุด , โค้งควบคุมระดับเก็บกักน้ำ
หน่วยงาน : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย
ผู้ร่วมงาน : -
ปีพิมพ์ : 2556
อ้างอิง : http://elibrary.trf.or.th/project_content.asp?PJID=MRG5480100 , http://research.trf.or.th/node/7709
ที่มา : -
ความเชี่ยวชาญ : -
ความสัมพันธ์ : -
ขอบเขตของเนื้อหา : -
บทคัดย่อ/คำอธิบาย :

ปัจจุบันสภาพภูมิอากาศที่เปลี่ยนแปลงเนื่องจากภาวะโลกร้อนก็มีผลโดยตรงต่อความไม่ แน่นนอนของฝนและปริมาณน้ำท่าที่ไหลเข้าอ่างเก็บน้ำ ทางเลือกหนึ่งในการแก้ไขปัญหานี้คือการ ปรับปรุงการบริหารจัดการอ่างฯ โค้งควบคุมระดับอ่างเก็บน้ำ (Rule Curve) เป็นเครื่องมือที่จำเป็น พื้นฐานในการบริหารจัดการอ่างเก็บน้ำเพื่อให้เกิดการขาดแคลนน้ำน้อยที่สุดในระยะยาว บ่อยครั้งที่ โค้งควบคุมเหล่านี้ไม่ถูกยอมรับนำไปใช้ในทางปฏิบัติเนื่องจากขาดการมีส่วนร่วมในการจัดการน้ำ ดังนั้นงานวิจัยนี้จึงรวมการมีส่วนร่วมของผู้เชี่ยวชาญด้านการบริหารอ่างเก็บน้ำเข้ากับเทคนิคการหา ค่าเหมาะสมสูงสุดเพื่อค้นหาโค้งควบคุมระดับเก็บกักน้ำแบบใช้เงื่อนไขหลายหลักเกณฑ์ ยิ่งไปกว่า นั้นเกณฑ์การปล่อยน้ำรายเดือนได้ถูกนำมาพิจารณาเพื่อบรรเทาการขาดแคลนในอนาคต ทางเลือก ในการตัดสินใจ 8 ทางเลือกได้ถูกสร้างขึ้นเพื่อประกอบการตัดสินใจของผู้บริหารในการจัดสรรน้ำ จากอ่างเก็บน้ำ เกณฑ์ในการพิจารณาได้แก่ ด้านเศรษฐศาสตร์ ด้านความเท่าเทียม และด้านความ เชื่อมั่น ซึ่งจะใช้ในการวิเคราะห์ทางเลือกตามวิธีของกระบวนการวิเคราะห์ตามลำดับชั้น (Analytical Hierarchy Process, AHP) ในการค้นหาโค้งควบคุมที่เหมาะสมจะพัฒนาวิธีการดิฟเฟอร์เรนเชียล เอฟโวลูชั่น (Differential evolution algorithm) และแบบจำลองทางชลศาสตร์ของระบบอ่างเก็บน้ำ โดยเลือกศึกษากับอ่างเก็บน้ำลำปาว จังหวัดกาฬสินธุ์ และนำข้อมูลน้ำไหลเข้าอ่างเก็บน้ำที่ สังเคราะห์ขึ้นจำนวน 500 ชุดเหตุการณ์มาใช้สำหรับประเมินประสิทธิภาพของแบบจำลอง และนำ ผลลัพธ์ที่ได้ไปเปรียบเทียบกับแบบจำลองเดิม ผลการวิจัยพบว่า โค้งควบคุมอ่างเก็บน้ำใหม่จากแบบจำลองที่พัฒนาขึ้นมานี้ได้รับการ ยอมรับจากผู้บริหารจัดการอ่างเก็บน้ำและผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง เมื่อนำโค้งควบคุมที่ได้นี้ไปประเมิน ประสิทธิภาพพบว่าให้ค่าความถี่และขนาดของการขาดแคลนน้ำต่ำกว่าของโค้งควบคุมเดิม ในขณะ ที่การปล่อยน้ำส่วนเกินลดลงเช่นเดียวกัน เมื่อเปรียบเทียบรูปร่างของโค้งควบคุมใหม่แบบไม่มีส่วน ร่วมกับแบบมีส่วนร่วมพบว่าแนวโน้มใกล้เคียงกันแต่แบบมีส่วนร่วมจะถูกยอมรับให้นำไปใช้ในการ ปฏิบัติการอ่างเก็บน้ำ จากการใช้วิธีการตัดสินใจแบบหลายเกณฑ์เพื่อคัดเลือกทางเลือกโดยใช้ เทคนิคของกระบวนการวิเคราะห์ตามลำดับชั้น พบว่าลำดับความสำคัญมากที่สุดคือด้านเศรษฐกิจ 43.1% ตามด้วยด้านความเท่าเทียม 33.2% และด้านความเชื่อมั่น 23.7% ตามลำดับ ซึ่ง ความสำคัญสูงสุดประกอบด้วยการลดพื้นที่การเกษตรลง 3% ประมาณ 7,985 ไร่ การลดพื้นที่ เพาะเลี้ยงสัตว์น้ำลง 3% ประมาณ 223 ไร่ และลดปริมาณการจัดสรรน้ำรักษาสมดุลนิเวศวิทยาลง 3% คิดเป็นเดือนละประมาณ 0.39 ล้าน ลบ.ม. Nowadays, Climate change is being serious problem that affect to the uncertainty of rainfall and inflow to reservoir consequently. An alternative way to solve this problem is improvement reservoir operation. Rule curves of a reservoir are necessary monthly guides to those responsible for reservoir operation to achieve the minimum of water shortage in the long run. Often, they haven’t been accepted to practical operation because of lacking water resources participation. This study therefore incorporated the expert operators to participate with optimization technique to find the optimum reservoir rule curves using multi criteria function. Moreover, the criterion of monthly release from reservoir is considered to mitigate water shortage in the future. The eight choices were made for administrative authority using in decision support and decision making on the water allocation from the Reservoir. These three criterions of the economy, equity and reliability were created to analyze for determining the best choice from eight made choices. The analysis hierarchy process (AHP) was used for analysis process. The developed reservoir operation model conducted on a differential evolution algorithm and reservoir simulation model. The Lampao reservoir located in Kalasin province, in the northeastern Thailand were considered in this study. The 500 samples of synthetic inflow data were used to evaluate the performance of the proposed method, and the results were compared with those of the existing model and those of the optimization model only. The result was found that the accepted rule curves gave a lower frequency and smaller magnitude of water shortage than the existing rule curve, whilst the flood frequency of excess water release, the average excess water release, and the maximum excess water release were reduced. Compared to the differential evolution technique, the differential evolution with expert participation provided a similar pattern of rule curve but the new rule curves of differential evolution with expert participation were acceptable to operate reservoir. The priority criterion for water allocation was ranked as economy of 41.26%, equity of 33.79% and reliability of 24.95% respectively. The highest priority consist of the reduction of irrigation area 3% (1,277.60 hectares) reduction of aquatic farm area 3%, (35.68 hectares) and reduction the amount of water to maintain ecological balance of 3% (0.39x106 m3/month).

บรรณานุกรม :
อนงค์ฤทธิ์ แข็งแรง . (2556). การบริหารจัดการอ่างเก็บน้ำแบบใช้เงื่อนไขหลายหลักเกณฑ์.
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
อนงค์ฤทธิ์ แข็งแรง . 2556. "การบริหารจัดการอ่างเก็บน้ำแบบใช้เงื่อนไขหลายหลักเกณฑ์".
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
อนงค์ฤทธิ์ แข็งแรง . "การบริหารจัดการอ่างเก็บน้ำแบบใช้เงื่อนไขหลายหลักเกณฑ์."
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย, 2556. Print.
อนงค์ฤทธิ์ แข็งแรง . การบริหารจัดการอ่างเก็บน้ำแบบใช้เงื่อนไขหลายหลักเกณฑ์. กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย; 2556.